Paweł Kądziela – Wspomnienia o Janie Lechoniu

W 50. rocznicę śmierci Jana Lechonia wydawnictwo „Więź” przygotowało szereg publikacji poświęconych poecie. Jedną z nich jest zbiór wspomnień pod redakcją Pawła Kądzieli. Redaktor dokonał kapitalnego wyboru tekstów, dających możliwie szeroki ogląd na postać autora Karmazynowego poematu. Są tu zarówno teksty opublikowane w kraju w czasach powojennych – a więc programowo bardziej krytyczne – jak również te pisane na obczyźnie, przede wszystkim przez bliskich przyjaciół poety. Trafiają się tu jednak nie tylko wspomnienia kolegów po piórze, ale również znajomych ze szkoły i rodziny. Całość ułożono w kluczu chronologicznym, przy czym szczególny nacisk Kądziela położył na okres nowojorski, zwłaszcza ostatnie miesiące i tygodnie życia Lechonia. Największym być może sukcesem publikacji jest to, że istotnie pozwala ona zrozumieć postać pochodzącego z Warszawy artysty: jego zgryźliwy humor, snobizm, neurotyczność, skłonność do depresji, a zarazem wielki, nazbyt szybko rozwinięty talent. I choć w tomie mogłoby się znaleźć jeszcze kilka tekstów – w tym z pewnością ciekawy list, jaki Kazimierz Wierzyński wysłał do Mieczysława Grydzewskiego tydzień po samobójczej śmierci ich wspólnego przyjaciela – to Wspomnienia o Janie Lechoniu stanowią wielopłaszczyznowy, barwny portret jednego z najważniejszych literatów XX wieku. Dla fanów pisarza jest to pozycja obowiązkowa.